Driesum straks eindelijk weer Driezum

‘Harje’
Pieter de Groot

Zaterdag legde fractievoorzitter Ronald Dijksterhuis van de ChristenUnie in Dantumadeel in deze krant uit waarom zijn fractie als enige tegen de invoering van Friestalige plaatsnamen heeft gestemd. Dat was voornamelijk een centenkwestie en had geen principiële redenen, moeten we begrijpen.

Dijksterhuis wijst op de ‘verborgen kosten’, die in de tienduizenden euro’s zouden lopen. Hij somt op: de gemeentelijke administratie moet worden aangepast. TNT Post moet worden betaald om de wijzigingen door te voeren en de ANWB moet de bewegwijzering veranderen. Dat laatste zou slecht zijn voor de verkeersveiligheid: “een dorpsnaam in verschillende talen op verschillende borden kan leiden tot aarzelend rijgedrag van bestuurders.”

De praktijk in de vier gemeenten die Dantumadeel zijn voorgegaan, bewijst dat het allemaal erg meevalt. De kosten kunnen worden gedrukt door de invoeringniet in één keer, maar geleidelijk door te voeren. Bovendien gaat het maar om tien dorpen (in Tytsjerksteradiel moesten zestien, in Littenseradiel negentien dorpsnamen worden aangepast). En het veiligheidsargument van de ANWB is een drogreden. Het enige dorp dat tot verwarring aanleiding kan geven, is Zwaagwesteinde, dat ‘(de) Westerein’ wordt. Maar ook hiervoor geldt dat de Friese naam pas op het bord komt, zodra het oude bord is afgeschreven.

Wanneer alles geleidelijk zijn beslag heeft gekregen, stoort niemand zich nog aan de stille revolutie die zich heeft voltrokken. Schreeuwden ondernemers uit Tytsjerksteradiel indertijd niet moord en brand, bang dat ze waren dat hun klanten Hardegarijp niet meer zouden kunnen vinden als dat ineens Hurdegaryp ging heten. Hun protesten zijn allang verstomd.

Dijksterhuis vindt Friese plaatsnamen “vooral symboliek”. In het geval van zo’n door en door Friese gemeenten als Dantumadeel is het dat juist niet. Het gros van de bevolking spreekt hier van huis uit Fries en dan doet het vervreemdend aan, wanneer op de plaatsnaamborden als gevolg van een dwaling in het verleden Nederlandse namen staan.

De meeste autochtone Dantumadielsters zal het, zo wees een gemeentelijk onderzoekje uit, trouwens een zorg zijn. Ze spreken Fries en lezen Nederlands, en om hen hoeft er dan ook niets te veranderen.

Hier wil Dijksterhuis zich duidelijke niet bij neerleggen, valt uit zijn betoog op te maken. Hij heeft niet tegengestemd, omdat hij tegen het Fries is, integendeel. Hij had het geld juist liever gebruikt om jonge ouders te stimuleren hun kinderen in het Fries op te voeden. Om zich heen hoort hij steeds vaker dat Friestalige ouders dat niet meer doen.

De vraag hoe hij zich dit voorstelt, laat hij jammer genoeg onbeantwoord. Wil hij tienduizenden euro’s steken in een publiciteitscampagne met reclamespotjes op radio en tv, folders en stickers met daarop een wervende tekst als Praat mar gewoan Frysk mei jo bern?’ Of wil hij de ouders bij elke boreling met een forse bonus over de streep halen?

Dat Dijksterhuis de bal ten slotte bij het onderwijs legt, is een gemeenplaats. Diebbal ligt er alm en het hangt er maar van af, hoe hard de school ’m in het doel wil schoppen. Als hij had voorgesteld de onderwijzers daarvoor met een bonus te belonen, of liever met een forse structurele salarisverhoging, dan was hij tenslotte concreet geworden.

Maar het een hoeft het ander niet uit te sluiten. Uit het feit dat Dijksterhuis het over het ‘verfriezen’ van namen heeft in  plaats van over ‘verfriesen’ leid ik af dat hij het Nederlands op z’n Fries uitspreekt. Zo zal hij zijn woonplaats Driesum ook op z’n Fries uitspreken als Driezum, zoals het hoort. Waarom zou hij dat dan nog met een swillen spellen?

Reacties: harje@leeuwardercourant.nl

Boarne: Leeuwarder Courant, 01-05-2007

<< Werom nei 'Poadium 2007'